Overzicht van publicaties

Deze publicaties zijn bijeengebracht door de Commissie Bevordering Medezeggenschap (CBM).

Titel: Scholing or levert veel op : bestuurder heeft ook baat bij sterk inhoudelijk tegenspel
Auteur: Riel, E. van
Bron: OR Magazine, (2018) 6 (jun), p. 8-9

Zowel ondernemingsraden als bestuurders ervaren scholing als nuttig en effectief. Toch maakt driekwart van de ondernemingsraden slechts deels gebruik van het wettelijk scholingsrecht. De SER bevordert de scholing van OR-leden met tools en certificaten.


Titel: Dankzij intake vliegende start
Auteur: Oorschot, R. van
Bron: OR Rendement, 15 (2018) 5 (mei), p. 6-7

De meeste ondernemingsraden zijn niet productief aan de start van hun zittingstermijn. Het kost hen maanden, zo niet jaren om een effectieve werkwijze en samenwerking op te bouwen. Dat is niet goed voor de motivatie van onervaren OR-leden. En uw achterban mist dat de OR voor hen opkomt. Verspil geen invloed, tijd en mankracht, maar gebruik het OR-intakegesprek voor een vliegende start in uw nieuwe termijn!


Titel: Goed contact maken : speel in op de communicatiestijl van uw bestuurder
Auteur: Hendriks, M.
Bron: OR Rendement, 15 (2018) 4 (apr), p. 4-5

Hoe beter uw OR de communicatiestijl afstemt op het type bestuurder, hoe soepeler de communicatie zal verlopen. De vier typen communicatiestijlen van psycholoog William Marston komen daarbij van pas: de optimistische bestuurder, de resultaatgerichte bestuurder, de sympathieke bestuurder en de controlerende bestuurder.


Titel: Roep verloop een halt toe!
Auteur: Oorschot, R. van
Bron: OR Rendement, 15 (2018) 4 (apr), p. 13-14

Werkgevers houden exitgesprekken omdat het veel inzicht kan opleveren in het reilen en zeilen van de organisatie. Gek genoeg houden ondernemingsraden geen exitgesprekken met vertrekkende OR-leden. Daarmee loopt de OR waardevolle informatie mis over het eigen functioneren. Hoe zorgt u ervoor dat exitgesprekken u de informatie opleveren waarmee u uw OR aantrekkelijker kunt maken en het verloop kunt verlagen?


Titel: Iedere stem telt! : vier concrete aanbevelingen voor hoge opkomst bij OR-verkiezingen
Auteur: Kooistra, J.
Bron: OR Rendement, 14 (2017) 3 (mrt), p. 4-5

De periode rond de OR-verkiezingen is altijd een spannende tijd. Hoe groter de opkomst tijdens de OR-verkiezingen is, hoe beter. Een grote opkomst betekent dat de werknemers erg betrokken zijn bij de medezeggenschap én het leidt tot een representatieve samenstelling van de OR. Dat betekent dat ook uw bestuurder niet om de OR heen kan en de raad serieus moet nemen. Hoe kunt u de opkomst vergroten?


Titel: Met uw OR terug in de schoolbanken : ook maatwerkscholing valt onder het scholingsrecht van de OR
Auteur: N.N.
Bron: OR Rendement, 14 (2017) 1 (jan), p. 26-27

Ondernemingsraden gaan steeds minder op teamscholing. Maatwerkscholing is een belangrijk onderdeel van het leerproces en laat zich niet zomaar door iets anders vervangen. Hoe bepaalt u als OR de scholingsbehoefte van uw eigen team en hoe komt u tot uitvoering daarvan?


Titel: Boekje open over medezeggenschap
Auteur: N.N.
Bron: OR Rendement, 13 (2016) 12 (dec), p. 12-13

Jongeren en medezeggenschap: een combinatie die we in de praktijk maar weinig zien. Dat komt vooral door het OR-imago: 'Dat zijn toch alleen maar oude mannen?', 'Je kunt toch alleen maar ja en amen zeggen; iets veranderen lukt niet' en 'Lidmaatschap van de OR is slecht voor de doorgroeimogelijkheden.' Zo zwart-wit is het niet, want als OR-lid kunt u echt verschil maken. Of u nu een vakbekwame old- of youngtimer bent! Het is dus zaak om die jongeren over de streep te trekken. Maar hoe?


Titel: Omgaan met collega’s uit de hele wereld : andere taal, andere cultuur
Auteur: Kuipers, M.
Bron: OR informatie, 42 (2016) 12 (dec), p. 24-25

Internationale Medezeggenschap. Eén Europa, grenzen vervagen, grote internationalisering in het bedrijfsleven. Dit alles heeft tot gevolg dat steeds meer (grote) organisaties in Nederland werknemers hebben vanuit allerlei verschillende landen. Dit heeft natuurlijk ook zijn uitwerking op de samenstelling van de OR. Daarnaast zijn er meer en meer bedrijven met een niet-Nederlands sprekende bestuurder. Welke uitdagingen biedt dat en hoe ga je daarmee om?


Titel: Minder, minder, minder OR? : directe participatie in opmars
Auteur: Maseland, A.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 38 (2016) 11/12 (dec), p. 15-17

In welke rol praatje als OR mee in pilots en verandertrajecten met directe participatie? En hoe pakje dat aan zonder je medezeggenschapsrechten op te geven?


Titel: l-deal voor elk or-lid : meer maatwerk in de faciliteiten
Auteur: Kooistra, J.H.J.
Bron: OR informatie, 42 (2016) 11 (nov), p. 26-27

Een heel belangrijke reden voor medewerkers om zich niet kandidaat te stellen voor de ondernemingsraad, is de onduidelijke of verkeerde beeldvorming over tijdsbesteding en faciliteiten. Is het niet beter om op een andere manier met faciliteiten om te gaan?


Titel: Kiesgroepen, de beste keus?
Auteur: Hurk, H. van den
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 38 (2016) 9 (sep), p. 30-31

Soms wil een ondernemingsraad graag dat er een herkenbare relatie is tussen groepen kiezers en de OR-leden. Waarom? En hoe is dat te regelen?


Titel: Kijk eens in de spiegel – Praktijkkatern 35-minners
Auteur: Rijk, T. de
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 38 (2016) 7/8 (aug), p. 23

'Ze willen allemaal niet', is een veelgehoorde klacht over de animo van 35-minners voor het OR-werk. Maar klopt dat wel? Kan dit niet veroorzaakt worden door onbekendheid met de medezeggenschap, of een traditioneel beeld ervan? Daar is wat aan te doen.


Titel: De OR verjongen – Praktijkkatern 35-minners
Auteur: Oosterhoorn, C.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 38 (2016) 7/8 (aug), p. 20-21

Het is voor menige organisatie een uitdaging om het personeelsbestand te verjongen. En ditzelfde geldt voor de bezetting van de OR. Hoe kan de OR jongere medewerkers enthousiasmeren om hun bijdrage aan de medezeggenschap te leveren? Bijvoorbeeld door zitting te nemen in de OR of in een andere vorm? Een aantal suggesties.


Titel: Scholing en vorming van OR-leden : vraag & antwoord
Auteur: N.N.
Bron: OR Rendement, 13 (2016) 7 (jul), p. 13-16

OR-leden en leden van vaste commissies hebben een wettelijk scholingsrecht. Over dat wettelijke scholingsrecht is in de praktijk vaak gedoe: OR-leden krijgen onterecht geen toestemming van de werkgever om scholing te volgen of ze komen er onderling niet uit. Een overzicht van de meest gestelde scholingsvragen.


Titel: Meer managers in medezeggenschap! : een manager in de OR kan van grote toegevoegde waarde zijn
Auteur: Buijs, P.
Bron: OR Rendement, 13 (2016) 6 (jun), p. 26-27

Er zijn maar weinig leidinggevenden lid van een OR. En dat is jammer! Dat ze ontbreken in de OR, is vanuit hun perspectief te begrijpen: ze kunnen al makkelijker invloed uitoefenen op het beleid. Een manager in het OR-team zal wennen zijn, maar managers kunnen wel een belangrijke meerwaarde hebben voor de invloed en het succes van de medezeggenschap. Hoe gaat u om met een manager in uw OR-team?


Titel: Commissie voor verkiezingen - Praktijkkatern Commissies
Auteur: Schevers, S.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 38 (2016) 5/6 (juni), p. 25

Best Practice. Als er een verkiezing op komst is, kan een ondernemingsraad ervoor kiezen om een verkiezingscommissie in te stellen. Gemeente Leidschendam-Voorburg heeft afgelopen maart verkiezingen gehad en heeft voor de derde keer gebruikgemaakt van zo'n commissie. Ambtelijk secretaris Janneke Lubbe en secretaris Marja Oudshoorn vertellen meer over dit proces.


Titel: Weer leuk in de OR met nieuw talent
Auteur: Kooistra, J.
Bron: OR Rendement, 13 (2016) 6 (jun), p. 20-21

Steeds vaker hebben ondernemingsraden en bestuurders het over de vernieuwing van medezeggenschap. Helaas is de directe aanleiding vaak dat onvoldoende werknemers zich kandidaat stellen voor de nieuwe zittingstermijn. Vernieuwing komt dan in de praktijk neer op het terugbrengen van het aantal zetels. Uit nood geboren. Er zijn gelukkig ook genoeg ondernemingen die op zoek zijn naar nieuw elan in de medezeggenschap, zij willen vernieuwen uit kracht. Maar hoe?


Titel: OR-commissies te kust en te keur – Praktijkkatern Commissies
Auteur: Oosterhoorn, C.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 38 (2016) 5/6 (juni), p. 20-21

Het is voor een OR niet effectief als alle OR-leden zich volledig met alle onderwerpen bezighouden die de OR te behandelen krijgt. Bovendien heeft het voordelen als OR-leden en andere medewerkers hun expertise of interesse in een bepaald aandachtsgebied in de medezeggenschap kwijt kunnen. Commissies zijn hiervoor een goed middel. De OR kan verschillende vormen van commissies inzetten. Een overzicht.


Titel: Samen door één deur kunnen : verstevig de banden met de verschillende samenwerkingspartners
Auteur: Bijllaardt, W. van den
Bron: OR Rendement, 13 (2016) 5 (mei), p. 26-27

De OR kan naast de bestuurder met veel meer personen en organen contacten onderhouden. Daar staan veel OR'en niet bij stil. Voor hen is de bestuurder vaak het enige aanspreekpunt. Toch is het verstandig om met verschillende organen, afdelingen en specifieke personen contact te onderhouden om ervoor te zorgen dat medezeggenschapstrajecten zo probleemloos mogelijk verlopen. Met welke partijen moet u rekening houden?


Titel: Hoe ga je om met je OR-tijd? - Praktijkkatern Nieuw in de OR
Auteur: Oosterhoorn, C.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 38 (2016) 3 (mrt), p. 24

Als OR-lid heb je recht op tijd voor OR-werk. Ga er wel over in gesprek met je leidinggevende, je collega's en de OR zodat je die tijd optimaal kunt benutten.


Titel: OR-competenties verzilveren
Auteur: Kusiak, L.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 38 (2016) 1/2 (feb), p. 36-37

OR-leden doen een schat aan ervaring op. Waardevol voor de organisatie, maar ook voor de eigen loopbaan. Daarom is het slim de verworven deskundigheid vast te leggen in een ervaringsprofiel.


Titel: Reuring er omheen veroorzaken : communicatie bij digitale verkiezingen
Auteur: Bijllaardt, W. van den
Bron: OR informatie, 42 (2016) 1/2 (feb), p. 20-21

Verkiezingen zijn een uitgelezen moment om de OR op de kaart te zetten. Communicatie is daarbij van groot belang. Digitale verkiezingen bieden de OR extra communicatiemogelijkheden.


Titel: Wees ’t klankbord van de bestuurder
Auteur: Soons, S.
Bron: OR Rendement, 13 (2016) 1 (jan), p. 18-19

Uw OR heeft legio wettelijke taken en rollen in het overleg met de bestuurder. Toch is er in de praktijk vaak vooral aandacht voor de advies- (bij veranderingen) of de onderhandelrol (bij arbeidsvoorwaarden). Veel OR'en onderschatten daarbij de rol en functie van een klankbord in het strategisch overleg. En dat is zonde, want wie deze rol inbouwt in het OR-werk zal merken dat zijn invloed aanzienlijk toeneemt. Waar begint u?


Titel: Punten scoren met or- werk : aantoonbare ontwikkeling
Auteur: Menger, A.
Bron: OR informatie, 41 (2015) 6 (juni), p. 26-27

Hoe krijgt datgene wat je leert in de or een plek binnen de organisatie? En hoe kun je dat omzetten in een geregistreerde erkenning, zodat je ook buiten en na je or-werk profijt hebt van jouw groei in de or?


Titel: Van inwerkplan naar leerplan : nieuw or-lid in vier maanden productief
Auteur: Triest, E. van
Bron: OR informatie, 41 (2015) 6 (juni), p. 20-22

Ook als er een inwerkprogramma is, duurt het vaak lang, voordat nieuwelingen volwaardig meedraaien in de ondernemingsraad. Het kan ook anders. Met meer structurele aandacht voor het inwerken van or-leden wint de or veel tijd en kracht. Het inwerkplan wordt een leerplan.


Titel: Met minder geld naar een hoger plan – interview met Aukje Nauta
Auteur: SER / OR Rendement
Bron: SER / OR Rendement - Special OR Scholing: goede medezeggenschap begint met scholing, 2015, p. 4-5

Door krimpende opleidingsbudgetten is het voor OR-leden lastig om opleidingen te volgen en zichzelf te blijven ontwikkelen. Volgens Aukje Nauta, hoogleraar Employability in Werkrelaties en kroonlid van de SER, moeten werkgevers en OR-leden creatiever met het budget omgaan: “Andere scholingsvormen, zoals e-learning, bieden nu veel kansen”.
Special OR Scholing (PDF, 2548 kB)


Titel: Kijk eens wat ik allemaal kan : Or-kwaliteiten laten meetellen voor de loopbaan
Auteur: Kusiak, L.
Bron: OR informatie, 40 (2014) 12 (december), p. 30-31

OR-leden doen met veel inzet hun werk, maar konden tot voor kort hun verworven competenties nergens laten vastleggen.


Titel: Soepel schakelen : De OR van Scania
Auteur: Speleers, B.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 36 (2014) 5 (juni). p. 12-13

Bij vrachtwagenfabrikant Scania in Zwolle wordt de medewerker ‘most important person’ genoemd. Hij staat centraal in het bedrijf, krijgt vertrouwen van de werkgever en heeft veel inspraak in zijn eigen werk en de organisatie. De OR legt in dit artikel uit hoe dit leidt tot betrokken en bevlogen personeel.


Titel: Hoe pakken ABN AMRO, PGGM en gemeente Dronten het aan? : De participatiepraktijk
Auteur: Hol, A.; Lange, B. de
Bron: OR informatie, 40 (2014) 5 (mei), p. 26-29

In dit artikel wordt de praktijk van de participatieve medezeggenschap besproken bij ABN AMRO, PGGM en de gemeente Dronten. Centraal staan de vragen: welke vorm hebben zij gekozen, wat was hun aanpak, wat zijn ze tegengekomen (tips voor anderen) en wat zijn de eventuele volgende stappen?


Titel: Help! Ik word OR-lid
Auteur: Capel, M.
Bron: OR informatie, 40 (2014) 1/2 (februari), p. 26-27

Op een doodgewone werkdag stapt er een collega op je af die de magische woorden spreekt: “Er komen weer OR-verkiezingen aan. De OR … is dat niets voor jou?” Na een korte aarzeling zeg je “Ja, lijkt me leuk!” En voor je het weet sta je op de kandidatenlijst en ben je na verkiezingen officieel OR-lid. En nu? Dit artikel bevat een stappenplan voor beginnende OR-leden.


Titel: In de ondernemingsraad? Organiseer je draagvlak!
Auteur: SER; Commissie Bevordering Medezeggenschap
Uitgever: Den Haag : SER, 2014. 2 p.

Ben je van plan om je kandidaat te stellen voor de OR? Dan is het goed om je bewust te zijn van het belang dat je draagvlak hebt bij je collega’s. Natuurlijk zal blijken hoe groot je draagvlak is als je genoeg stemmen krijgt voor een zetel in de OR. Maar soms zijn verkiezingen niet nodig, als er niet meer kandidaten zijn dan zetels. Dan zul je zelf je draagvlak moeten organiseren. Lees er meer over in deze flyer van de Commissie Bevordering Medezeggenschap!
Download flyer CBM (PDF, 755 kB)


Titel: Hengel de jongeren langzaam binnen
Auteur: Bijllaardt, W. van den
Bron: OR Rendement, 10 (2013) 12 (december), p. 24-25

Uit allerlei onderzoeken blijkt dat veel OR’en kampen met vergrijzing. De meeste OR-leden zijn 45-plus en de OR is nog steeds ‘grijzer’ aan het worden. Jongeren laten het afweten. Helaas maakt dat de OR minder representatief, wat ten koste gaat van de positie van de OR. Waarom zitten er eigenlijk weinig jongeren in de OR en wat kunt u doen om de OR aantrekkelijker te maken voor jongeren?


Titel: OR’en zien grote voordelen in klankbordgroepen : Luister! Dan hoor je meer
Auteur: Genova, M.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 35 (2013) 11 (november), p. 15-18

Klankbordgroepen zijn populair. Soms stellen de OR’en ze zelf in, even vaak krijgen ze te maken met klankbordgroepen die door de directie in het leven zijn geroepen. Een rondje langs diverse OR’en laat zien hoe groot de verschillen in aanpak en resultaat zijn.


Titel: Kantelen van onderop : Vernieuwende medezeggenschap bij de gemeente Hilversum
Auteur: Kusiak, L.
Bron: OR informatie, 39 (2013) 11 (november), p. 26-27

Medezeggenschap moet je zo laag mogelijk in de organisatie neerleggen. Dat vinden de CRG en de directie van de gemeente Hilversum. Daarom is de werkvloer nauw betrokken bij de kanteling naar een netwerkorganisatie die slagvaardiger opereert en dichter bij de burgers staat.


Titel: Maak van de OR een project(groep)
Auteur: N.N.
Bron: OR Rendement, 10 (2013) 10 (oktober), p. 5-7

De OR is niet alleen één van de belangrijkste zeggenschapsorganen binnen organisaties: hij vervult ook een sleutelrol in de communicatie tussen bestuurder en achterban. Die uitdaging is groot en blijft groeien dankzij de flexibilisering van arbeidsverhoudingen (thuiswerken, variabele werktijden etc.). Dat vraagt om innovatieve manieren om communicatie tussen achterban en bestuurder. Het aanstellen van projectgroepen kan daarin de sleutel zijn tot het succes van uw OR-werk


Titel: Nieuw : de netwerk-OR : 'een ondernemingsraad van zestig man'
Auteur: Genova, M.
Bron: Praktijkblad Ondernemingsraad, 35 (2013) 7/8 (juli/augustus), p. 14, 16-17

‘Een OR van zestig man’. Anders dan bij het werken met projectgroepen krijgen de netwerk-OR’ers de rechten en plichten van gekozen OR-leden. Lees er meer over in dit artikel.


Titel: Stimuleer je collega’s om mee te doen! : Nieuw doel communicatie met achterban
Auteur: Menger, A.
Bron: OR informatie, 39 (2013) 6 (juni), p. 34-25

Regelmatig kom ik OR’en tegen die communicatie met collega’s van hun ‘to-do lijst’ hebben geschrapt. Om diverse redenen. Communicatie met collega’s blijkt lastig maar als je er eens anders naar kijkt, wordt het zelfs leuk.


Titel: Aan de slag met OR-commissies!
Auteur: Kruse, R.
Bron: OR Rendement, 10 (2013) 3 (maart), p. 26-27

Uit onderzoek blijkt dat een groot deel van de OR’en in Nederland één of meerdere commissies heeft, bijvoorbeeld voor personeelsaangelegenheden of arbozaken. Toch zijn er ook veel OR’en die helemaal geen commissie hebben. Dat komt vaak omdat men de voorwaarden en voordelen van zo’n commissie niet goed kent. Dat is zonde want met een commissie kan uw OR zijn werk nog beter doen. Zorg dus dat u weet welke commissies er zijn en wat u ermee kunt. 


Titel: Nieuwe vormen van medezeggenschap
Auteur: Clark, P.
Bron: Zeggenschap, 24 (2013) 3 , p. 36-38

De besluitvorming in moderne arbeidsorganisaties komt heel anders tot stand dan twintig jaar geleden. Wil medezeggenschap haar toegevoegde waarde behouden, dan zal hij zich daarbij moeten aanpassen. Dat gebeurt steeds vaker, constateert de auteur. OR’en maken in toenemende mate gebruik van de kennis die in de organisatie aanwezig is.


Titel: Flex in de OR
Auteur: N.N.
Bron: OR Rendement, 10 (2013) 3 (maart), p. 26

De flexibilisering op de arbeidsmarkt en in organisaties krijgt steeds meer aandacht. Dat komt vooral omdat flexwerkers kampen met onzekerheid. Ze weten niet of ze de volgende dag nog aan de slag kunnen. Dat maakt het erg lastig om hun eigen toekomst in te vullen. Tijd dus om uw relatie met de flexwerkers onder de loep te nemen met behulp van deze checklist.


Titel: U weet niet welke vaardigheden u mist
Auteur: N.N.
Bron: OR Rendement, 10 (2013) 3 (maart), p. 12-13

Als werknemer kunt u naast uw ervaring met uw gewone werkzaamheden een hoop leren van uw medezeggenschapswerk. Maar om het OR-werk soepel te laten verlopen, moet u misschien wel heel andere vaardigheden aanleren. Daarom is het belangrijk om erachter te komen welke competenties uw OR mist, zodat u daar individueel en gezamenlijk mee aan de slag kunt gaan voor een optimaal functionerende OR!


Titel: Match tussen de OR en de HR
Auteur: N.N.
Bron: OR Rendement, 10 (2013) 1 (januari), p. 4-5

Uw OR heeft regelmatig contact met de bestuurder, maar het is ook goed om met andere partijen binnen de organisatie te overleggen. Heeft u bijvoorbeeld wel eens aan de HR-manager gedacht? U bent allebei betrokken bij de werknemers en overlegt met de bestuurder over de organisatiebelangen. De HR-manager weet alles over het personeelsbeleid en uw OR heeft op onderdelen daarvan instemmingsrecht. Tijd dus om de samenwerking met HR eens goed onder de loep te nemen!


Titel: Leer-werkplek : Informeel leren in de OR versterkt inzetbaarheid van de leden
Auteur: Nauta, A.; Janson, M.
Bron: OR informatie, 38 (2012) 6 (juni), p. 26-28

Welke factoren bepalen of OR-leden ‘lerend’ zijn? Hoe leren zij, formeel of informeel? En zijn lerende OR-leden breder inzetbaar? Deze vragen stonden centraal in een digitaal vragenlijstonderzoek waaraan 203 OR-leden in de loop van 2011 hebben meegedaan.