Coronacrisis | grenzen verleggen

Alle 26 Europese Charters Diversiteit, waaronder het Nederlandse, kwamen op 25 en 26 november digitaal bijeen. Van Griekenland tot Finland, met op de achtergrond geluid van een blaffende hond uit Bulgarije en een kraaiende haan uit Cyprus, spraken de vertegenwoordigers met elkaar over de invloed van de coronacrisis op diversiteit en inclusie op de werkvloer.

Illustratie diversity management

Grote impact

De impact van de crisis op de arbeidsmarkt blijkt overal enorm, bleek uit de ervaringen van de deelnemers, alhoewel er verschillen te zien zijn naar omvang van het bedrijf en sector. Aan de ene kant zijn middelgrote en kleine bedrijven kwetsbaar omdat ze minder reserves hebben aan de andere kant lijken ze vaak beter in staat om op korte termijn noodzakelijke veranderingen door te voeren om de crisis te overleven. Door het aanpassen van hun aanpak of productie weten zij zelfs nieuwe kansen te creëren. Deze observatie wordt ondersteund door ‘Innodiversity’, een onderzoek van de universiteit van Aragon en het Spaanse Charter onder 400 bedrijven. Het toont aan dat een divers personeelsbestand (gemeten naar gender, arbeidsbeperking, leeftijd en LHBTI+) van grote invloed is op de innovaties van bedrijven, in het bijzonder de zogeheten disruptieve vernieuwingen.  

Logo europese commissie

Verschillen

De effecten van de huidige crisis verschillen sterk per sector. Groeisectoren zijn onder andere ICT, communicatie, zorg en de retail en in deze branches kunnen bedrijven soms niet eens voldoen aan de vraag. Hiertegenover staan sectoren, zoals toerisme, cultuur en de horeca, waarbinnen de bedrijvigheid sterk is afgenomen en veel bedrijven op omvallen staan.

Invloed op personeel 

De crisis heeft veel invloed op de personeelssamenstelling en de werksfeer. De charters rapporteren dat bedrijven in hun land minder geneigd zijn om medewerkers aan te nemen of te behouden die meer persoonlijke begeleiding vragen, zoals vluchtelingen of mensen met een beperking. Veel flexwerkers werkzaam in getroffen sectoren zijn, al dan niet tijdelijk, ontslagen. Onder deze groep bevinden zich relatief veel jongeren en mensen met een migratieachtergrond. De bevindingen van de Europese Charters komen overeen met de uitkomsten van een SCP-onderzoek dat aantoont dat de arbeidsmarktpositie van mensen met een niet-westerse migratieachtergrond tijdens de coronacrisis is verslechterd. Vooral de werkloosheid onder Nederlanders met een achtergrond in Afrika (inclusief Marokko) en het Midden-Oosten is veel sterker gestegen dan die onder andere groepen.

Ook de werkenden zien veel veranderen. Grenzen tussen privé en werk vervagen. Thuiswerken is in heel Europa momenteel de norm. Knelpunten, zoals digitale uitsluiting, zijn nu belangrijke aandachtpunten voor een inclusieve werksfeer. Een term die opdoemt in het Europese debat is infobezitas. Het refereert aan de enorme informatiestroom richting medewerkers en de psychosociale belasting die dit met zich meebrengt.  

Adviezen en informatie

Het Luxemburgse Charter publiceerde een richtlijn vol adviezen voor een inclusieve bedrijfsvoering in tijden van crisis en in tijden van herstel. Diversiteit in Bedrijf bundelt op een speciale pagina op haar website informatie en goede voorbeelden over diversiteit en inclusie in de huidige tijd.

Going back to normal?

De Europese charters bespraken tevens de uitdagingen voor het post-coronatijdperk. Men verwacht dat nieuwe kansen en nieuwe hybride werkvormen ontstaan. Een belangrijke kans diende zich al aan: met het vervagen van de geografische grenzen vervaagt ook het verschil tussen centrum en periferie. De digitale kennisdeling bereikt nu veel meer partijen en, in het geval van de charters, bedrijven uit perifere regio’s. Het is een kans om nieuwe bedrijven te betrekken bij de inzet voor diversiteit en inclusie. En tevens een kans om de Europese uitwisseling van kennis en ervaring te versterken.