Femme Tech Award diner

Introductie van Mariëtte Hamer als tafelvoorzitter bij het Femme Tech Award diner.

19 november 2015
De onderstaande tekst bevat de bouwstenen voor de toespraak van Mariëtte Hamer en is daarom niet bedoeld om letterlijk uit te citeren.

 

Op 19 november 2015 vond het Femme Tech Award diner plaats. Tijdens het diner werden de prijzen uitgereikt aan de bedrijven die voorop lopen bij het werven en behouden van vrouwelijk talent in technologische beroepen. Tijdens het diner werd aan de verschillende tafels de denkkracht van de aanwezigen benut om bij te dragen aan een oplossing voor het achterblijven van het aantal vrouwen in de techniek. Mariëtte Hamer was één van de tafelvoorzitters en heeft voor het gesprek aan tafel zelf een vraag ingebracht. Hieronder treft u de inleiding op de vraag, de vraag zelf en wat context informatie met betrekking tot de vraag.

Inleiding

Er wordt aan de ‘push kant’ heel veel gedaan om meisjes en vrouwen naar een technische/technologische opleiding te krijgen.
VHTO (expertisebureau vrouwen en meisjes in betatechniek), TechniekTalent.nu en Platform beta techniek, bieden allemaal programma’s voor meisjes en vrouwen. Ook regionaal zijn er vergelijkbare organisaties als Techniektalent.nu en Platform Beta Techniek.

We zijn nog lang niet klaar met aanbieden, maar we bereiken wel resultaten: sinds 2004/05 is er een lichte stijging van meisjes in VO, MBO (vnl niv 4) en HO die technische richting kiezen.

Voor de opleidingskant beginnen we nu wel resultaten te zien. De instroom in het technisch beroep en het werkzaam blijven in het technisch beroep is een groter aandachtspunt. Tijdens het diner wil ik inzoomen op de ‘pull kant’ om vrouwen en meisjes in technische beroepen aan te stellen en te behouden.

Vragen:

Wat kunnen we doen om de technische arbeidsmarkt voor vrouwen aantrekkelijk(er) te maken?

  • Wie zijn de belangrijkste actoren/verantwoordelijken?
  • Wat weerhoudt deze actoren om nu al (/gisteren) de omstandigheden voor vrouwen aantrekkelijk te maken?
  • Waar kan u morgen mee beginnen?
  • Waarom is het eigenlijk nodig dat er meer vrouwen in de techniek aan het werk gaan?
  • Wie hebben daar het grootste belang bij?
  • Wie hebben de belangrijkste verantwoordelijkheid?
  • Is het een belang van de technische sector (werkgevers) of een maatschappelijk probleem?
  • Hoe kunnen we de verantwoordelijkheid goed beleggen?

Factoren die van belang kunnen zijn (voor mannen en vrouwen):

  • Wat is er te doen aan beloning? (Als vrouwen nu minder verdienen voor dezelfde werkzaamheden, mag je dat ook omdraaien?)
  • Wat is er te doen aan de arbeidsomstandigheden op de werkplek?
  • Wat is er te doen aan de omstandigheden om werk mogelijk te maken (kinderopvang, zorgverlof, flexibiliteit in aanstelling, deeltijd mogelijkheden)
  • Wat zijn de doorgroei en carrière mogelijkheden van vrouwen?
  • Hoe bereiken we een cultuurverandering in de samenleving? Waar kunnen we morgen mee beginnen?

Facts and figures
Context vrouwen in de techniek

Wat achtergrond gegevens over vrouwen op de (technische) arbeidsmarkt.

  • Veel minder vrouwen dan mannen in techniek werkzaam (12% vrouwen)
  • Vrouwen verdienen (ook in techniek) minder dan mannen in vergelijkbare banen
  • Lichte stijging van meisjes in VO, MBO (vnl niv 4) en HO die technische richting kiezen.
    - vmbo kb van 4% in 2004/05 naar 11% in 2014/15;
    - vmbo GL/TL met Nask in 2004/05: 28% en 2014/15: 31%
    - havo met N profiel in 2004/05 35% en 2014/15 45%
    - mbo in 04/05 9% en 14/15 17%
    - hbo in 04/05 16% en 14/15 24%
    - wo in 04/05 31% en 14/15 39%
  • Programma om meisjes techniek te laten kiezen door VHTO (Vrouwen in Hoger Technisch Onderwijs) 18.000 meisjes bereikt in 2014.
  • Op jonge leeftijd (PO en daarvoor) wordt er nog geen beroepskeuze gemaakt maar worden er al wel (onbewuste) blokkades aangelegd tav beroepsomstandigheden: “kan ik niet”, vies, zwaar, moeilijk.
  • Er worden meer vrouwen opgeleid voor technologische beroepen dan dat er in de techniek aan het werk gaan (geldt overigens ook voor mannen). Van techniek opgeleide vrouwen werkt 70% in niet-technische beroepen. Hier is wel sprake van wat discutabele indelingen van technische beroepen. Technische functie binnen de zorg wordt bijvoorbeeld niet geteld als technisch beroep en v.v.

Bestaande programma’s om vrouwen te stimuleren technische opleidingen te doen

VHTO
VHTO is een expertisebureau voor meisjes en vrouwen in betatechniek. VHTO voert activiteiten uit om de participatie van meisjes en vrouwen in bètawetenschap, techniek en ICT in Nederland te vergroten. VHTO richt zich daarbij op de hele keten van primair onderwijs, voortgezet onderwijs, bèta/technische en ICT-opleidingen in het middelbaar beroeps- en het hoger onderwijs tot en met de arbeidsmarkt.

  • LOB: Voorlichting door vrouwelijke rolmodellen, speeddates
  • Landelijke girlsday,
  • Talentenkijker en beeldenbank
  • Lessenreeks programmeren/coding voor meisjes,
  • Voorlichtingsdagen, deelname congressen etc.
  • Professionalisering onderwijspersoneel,
  • Beleidsondersteuning,

TechniekTalent.nu

TechniekTalent.nu is een samenwerkingsverband van acht technische sectoren, in opdracht van werknemers- en werkgeversorganisaties. Het doel van de organisatie is meer instroom en behoud van (jonge) mensen in de techniek. Techniektalent.nu organiseert een groot aantal activiteiten:

  • Femme Tech
  • Techniekcoaches voor jonge kinderen (jongens en meisjes)
  • Voorlichting bij samenwerking met bedrijven en loopbaanoriëntatie en –begeleiding (LOB) gericht op meisjes en allochtonen (met VHTO)

Platform Betatechniek (PBT)

PBT werkt intensief samen met VHTO. Veel programma’s van PBT zijn niet sexe specifiek, maar wel gericht op toegankelijk maken van techniek:

  • Kiezen voor technologie in PO
  • Talentenkracht (oorspronkelijke nieuwsgierigheid van meisjes en jongens in onderwijs)
  • M-tech voor mavo
  • Jetnet voor samenwerking onderwijs bedrijfsleven voor techniek
  • Eerst de klas (betastudenten voor de klas en traineeship bij bedrijf)
  • Toptechniek in bedrijf, centra voor innovatief vakmanschap en centre’s of expertise

SER en vrouwen op de arbeidsmarkt:

De SER heeft afgelopen periode een aantal trajecten afgerond die verbinding hebben met de stimulering van vrouwen in de technologie.

Advies: Discriminatie werkt niet (april 2014)
Het advies heeft een apart hoofdstuk over discriminatie van vrouwen.

Over de positie van vrouwen:

  • Niet meer dan 52% van de vrouwen tussen 20 en 65 jaar is economisch zelfstandig. Crisis lijkt niet van invloed.
  • Verschillen tussen mannen en vrouwen in arbeidsparticipatie neemt af (2012: mannen 73%, vrouwen 60 %)
  • Vrouwen zijn lager vertegenwoordigd in hogere (management)functies. Verklaringen daarvoor zijn divers: preferenties van vrouwen, inschatting dat combineren van werk en zorg moeilijker is, minder deeltijd mogelijkheden en lagere acceptatie van vrouwen.
  • Sinds 1 januari 2013 wet bestuur en toezicht: streefcijfer 30% vrouwen in RvB en RvC van grotere bv’s en nv’s. Wet vervalt per 1 januari 2016
  • Resultaten van doorstroom naar hogere functies:
    - NL beursondernemingen aandeel vrouwen in RvC van 13,7% (2012) naar 18% (2013)
    - RvB en RvC van 100 grootste bedrijven 9% (2009) naar 10% (2011)
    - Nonprofit: topvrouwen 28 > 30% (rijksoverheid blijft in 2011 op 26%)
    - Vrouwelijke hoogleraren 12% (2009) naar 15% (2011)
  • Charter Talent naar top: bedrijven stellen eigen doelstellingen (gem 22% voor 2013)
    - Succesfactoren: ambitie en doorzettingsvermogen van vrouwen zelf
    - Cultuur en bewustwording bij bedrijven
    - Goede rolmodellen
  • SER advies: Tijden van de samenleving (2011): combineren werk en privé, integrale kindcentra, sluitende dagarrangementen, flexibeler PO

Charter Diversiteit

September 2015, Stichting van de Arbeid
Bedrijven maken afspraken over evenwichtige personeelssamenstelling.
22 bedrijven in juli 2015

Mariëtte Hamer, Voorzitter SER © Christiaan Krouwels
Scholing en ontwikkeling.