De praktijk van om- en bijscholing voor digitalisering

Hoe blijven mensen voldoende toegerust op de veranderende arbeidsmarkt? Hoe neem je ze mee in alles wat bij digitalisering komt kijken? Op 17 november 2020 hield de SER het tweede webinar in de reeks Wat betekent digitalisering voor leven lang ontwikkelen. Waar het eerste webinar vooral inging op hoe organisaties veranderen, lag de nadruk bij het tweede webinar op de mens.
©

Nadat Carine van Oosteren de rol van de SER-actieagenda Leven Lang Ontwikkelen toelichtte en Roeland Coomans de urgentie van digitale vaardigheden benadrukte aan de hand van een recent onderzoek van McKinsey, spitste het gesprek zich toe op het eerste onderdeel: het belang van digitale basisvaardigheden.

Mensen moeten mee kunnen doen

Olivia Chapman van Nesta vertelde over het programma FutureFit. Een gratis programma dat zich richt op het bijscholen van mensen die tot risicogroepen behoren, omdat ze weinig digitale vaardigheden hebben. In coronatijd is dit nog beperkender dan daarvoor. De eerste resultaten van pilots in Zweden, Finland en Denemarken zijn positief. 95% van de deelnemers verbeterden hun digitale vaardigheden tijdens de pandemie en dachten deze ook te gaan gebruiken. Het merendeel van de deelnemers ging zich beter voelen en met name de oudere deelnemers (50+) kregen meer zelfvertrouwen en waren minder bang om nieuwe toepassingen te gaan gebruiken. Een aandachtspunt is dat het tijdens corona nog moeilijker is om gemotiveerd te blijven voor de trainingen. Sommige deelnemers haakten bijvoorbeeld af omdat ze onvoldoende support kregen van hun werkgever, of thuis lastig de tijd konden vinden.

In Nederland loopt nu ook een FutureFit-pilot met 120 mensen die werkzaam zijn in slagerijen en in de bouw. FNV is hierbij betrokken. Isabel Coenen benadrukte dat de mensen die deelnemen door FutureFit leren hun vaardigheden te vergroten, daardoor meer zelfvertrouwen krijgen, in hun werk maar ook in het dagelijkse leven. Hierdoor hebben ze een betere basis als ze zich verder willen ontwikkelen.

In de loop van 2021 verschijnt het definitieve rapport van FutureFit, waarin ook de resultaten van de trajecten in Nederland en België zijn verwerkt. 

Bedrijven hebben mensen nodig 

ICT-personeel is nog steeds schaars, met name goed geschoold personeel. Ronald Kleijn vertelde over Make IT Work, een succesvol initiatief van de Hogeschool van Amsterdam dat hoogopgeleiden zonder IT-ervaring in vijf maanden omschoolt naar een baan op bachelor-niveau, met baangarantie. Make IT Work is inmiddels op verschillende locaties in Nederland actief en heeft al 680 mensen opgeleid.

Verschillende oud-studenten vertelden hoe ze het programma hebben ervaren en hoe blij ze zijn met de stap naar een andere carrière. Vanwege corona zijn bedrijven momenteel wat afwachtender om mensen te plaatsen. Inwerken gaat minder gemakkelijk, tegelijkertijd zijn er juist veel aanmeldingen. De opleiding is nu volledig online. Vanaf volgend jaar is het via Make IT Work ook mogelijk om een bijscholingscursus te volgen. Dat richt zich op oud-leerlingen en een breder publiek, met modules op verschillende niveaus.

Input voor het Regeerakkoord

De deelnemers aan het webinar, vooral werkzaam in onderwijs en training, bij consultancybedrijven en bij de overheid, hadden de volgende suggesties voor wat er over leven lang ontwikkelen in het volgende Regeerakkoord moet komen:
 
- Loopbaanbegeleiding voor iedereen, publiek bekostigd.
- Een opleidingsbudget voor alle werkenden of gratis onderwijs voor iedereen. 
- Elke organisatie zou een budget voor scholing en ontwikkeling moeten hebben, te combineren met regelingen van het rijk.
- Goede structurele infrastructuur voor leven lang ontwikkelen, waarbij het individu centraal staat.
- Met name voor intersectorale van werk- naar werk-trajecten is een integrale benadering een noodzaak: een ontwikkeladvies, scholing en begeleiding. 
- Meer aandacht en budget voor basisvaardigheden.
- Digitalisering is een te breed begrip, beter uiteenrafelen wat ermee bedoeld wordt, dan zijn oplossingen ook gemakkelijker in kaart te brengen. 
- Richt je op mensen zelf, kom van die bank af, in beweging. Dit geldt voor iedereen, in elke functie, op elk niveau.

Webinar terugkijken

Bekijk het webinar van 17 november hier terug.

Derde webinar: save the date
Het derde webinar vindt plaats op 19 januari 2021 tussen 15.00 en 16.00 uur, en gaat over digitalisering en de inclusieve arbeidsmarkt. Kijk voor meer informatie op de pagina over Digitalisering en leven lang ontwikkelen.