Het AOW-debacle heeft de verhoudingen binnen de overlegeconomie op scherp gezet. Werkgevers- en werknemersorganisaties waren niet in staat over hun eigen deelbelangen heen te stappen. Kroonleden konden geen brugfunctie vervullen. Toch zal de overlegeconomie hiervan geen blijvende schade ondervinden. De SER heeft voldoende veerkracht. Bovendien was dit een uitzonderlijke situatie. Doordat het kabinet niet alleen de AOW- maar ook de pensioenleeftijd wilde verhogen, kregen werkgevers er belang bij het overleg te laten mislukken.
Wat voor lessen kunnen we hieruit trekken? In de overlegeconomie moet altijd sprake zijn van een evenwicht tussen de sociale partners. Dit evenwicht wordt verstoord als het kabinet een van de partijen op voorhand al bevoordeelt. Dan kunnen we als leden van de SER maar één ding doen om dat evenwicht te herstellen. Terugvallen op één van onze belangrijkste kernwaarden: solidariteit.
Natuurlijk zijn er soms tegenstrijdige belangen, maar als je solidariteit zoekt, dan vind je die ook. Werkgevers willen graag loyale, productieve medewerkers; werknemers willen een goed werkklimaat en waardering in de vorm van goede arbeidsvoorwaarden. Jongeren willen dat hun ouders of grootouders het goed hebben qua zorgondersteuning en blijken best bereid om daarvoor te betalen. Zoals ouderen best willen blijven betalen voor kraamzorg in een basispakket. Rondom pensioenen hetzelfde verhaal. Ouderen willen niet dat hun kinderen kost wat kost hoge premies betalen voor hun indexatie. Andersom hebben jongeren er best wat voor over dat hun ouders/grootouders het goed blijven hebben.Bij solidariteit gaat het erom de lusten en de lasten eerlijk te verdelen. Wij hebben belang bij elkaar!
Liane Wubbels
Directeur ANBO en SER-lid