15 februari 2000
De Sociaal-Economische Raad gaat zijn Fusiegedragsregels wijzigen. De gedragsregels ter bescherming van de belangen van aandeelhouders bij openbare biedingen worden overgebracht naar de effectenwetgeving en kunnen dan uit de code worden geschrapt. De SER-Fusiecode zal voortaan uitsluitend regels bevatten inzake informatie van en overleg met de vakorganisaties, de zogenoemde gedragsregels ter bescherming van de belangen van werknemers. Bij vermeende schending van deze gedragsregels kan een klacht worden ingediend bij een nieuw in te stellen SER-Geschillencommissie Fusiegedragsregels.
De wijziging van de Fusiecode treedt pas op een latere datum in werking.
In februari 1996 heeft de SER eigener beweging een advies uitgebracht over door hem wenselijk geachte wijzigingen in de Fusiecode (SER-advies Herziening van de fusiecode, publikatienr. 96/03).
De raad heeft het kabinet toen onder meer aanbevolen:
- de gedragsregels ter bescherming van de belangen van aandeelhouders bij openbare biedingen (hoofdstuk I van de code) over te brengen naar de effectenwetgeving; het toezicht op de naleving van deze regels zou moeten worden opgedragen aan een onafhankelijk toezichthoudend orgaan;
- de gedragsregels ter bescherming van de belangen van werknemers (hoofdstuk II) te voorzien van een wettelijke grondslag; op basis daarvan zou de werkingssfeer van de gedragsregels, waaraan nu alleen het in de SER vertegenwoordigde bedrijfsleven is gebonden, kunnen worden uitgebreid naar de non profit-sector, het vrije beroepsleven en de overheid.
Voorts heeft de raad zich voorgenomen de gedragsregels van hoofdstuk II te wijzigen, om te komen tot inhoudelijk verbeterde regels met een bijbehorende geschillenregeling.
Dit voornemen van de raad is nader uitgewerkt door de commissie Herziening Fusiecode onder voorzitterschap van prof. mr. M.G. Rood.
De commissie heeft een ‘ontwerp-SER-Besluit Fusiegedragsregels ter bescherming van de belangen van werknemers’ opgesteld, dat wordt geagendeerd voor de SER-vergadering van 17 maart a.s. Het ontwerp bevat behalve - herziene - gedragsregels ook een nieuwe geschillenregeling en voorziet voorts in een in te stellen Geschillencommissie.
Mede met het oog op de door de SER gewenste uitbreiding van de werkingssfeer van de code naar de non profit-sector, de vrije beroepen en de overheid, zijn de gedragsregels beter afgestemd op de Wet op de ondernemingsraden (WOR).
De huidige fusiecode schrijft voor dat de vakorganisaties onverwijld in kennis moeten worden gesteld bij een zodanige stand van fusiebesprekingen dat "de verwachting gewettigd is geworden dat in die besprekingen overeenstemming kan worden bereikt". In het ontwerp-Besluit is de kennisgeving aan de vakorganisaties niet langer gebonden aan een moment in de voorbereiding van de fusie waarover in de praktijk verschil van mening mogelijk blijkt. Voortaan wordt vooropgesteld dat de vakorganisaties in de gelegenheid moeten worden gesteld wezenlijke invloed uit te oefenen op het al dan niet totstandkomen van de fusie en op de modaliteiten daarvan. Dat moet uiteraard gebeuren vóórdat overeenstemming wordt bereikt.
Thans wordt op de naleving van de fusiegedragsregels 'ambtshalve' toezicht gehouden door de Commissie voor Fusieaangelegenheden. Het ambtshalve toezicht wordt losgelaten. In plaats hiervan komt er, voor vermeende schending van de gedragsregels, een klachtenprocedure die uitsluitend van start gaat op verzoek van een of meer bij de fusie betrokken partijen of vakorganisaties. De rechtsprekende functie is in het ontwerp-Besluit opgedragen aan een geschillencommissie met een vaste samenstelling en een zwaar accent op juridische deskundigheid. De Geschillencommissie Fusiegedragsregels zal binnen de SER een onafhankelijke positie hebben. De behandeling van een geschil ter zitting van de geschillencommissie is in beginsel openbaar. De beslissingen van de geschillencommissie zijn eveneens in beginsel openbaar. De commissie is bevoegd de openbaarheid van haar beslissing de vorm te geven die zij, gelet op de ernst van de zaak, passend acht. Dit kan inhouden dat de commissie in een geschil waarin zij van oordeel is dat een partij een ernstig verwijt treft, een persbericht doet uitgaan. Een dergelijke actieve openbaarmaking met vermelding van de namen van de overtreders is daarmee de zwaarste sanctie van de commissie.
De herziene gedragsregels ter bescherming van de belangen van werknemers zullen wel door de raad worden vastgesteld, maar treden nog niet in werking. Bedoeling is dat de inwerkingtreding zal samenvallen met het moment waarop, overeenkomstig de aanbeveling van de SER in 1996, de regels ter bescherming van de belangen van aandeelhouders bij openbare biedingen, worden overgebracht naar de effectenwetgeving. Het Ministerie van Financiën treft hiervoor voorbereidingen. Het streven is dat de daarvoor nodige regelgeving nog dit jaar in werking treedt. Tot dat moment zal de huidige fusiecode integraal blijven gelden.
Noot voor de redactie
Voor nadere informatie: Mariek de Valk, tel. 070-3499648.