De AWBZ zal de komende vier jaar fors moeten worden verbeterd om de kwaliteit van de zorg te vergroten, de kosten beheersbaar te maken en het financiële draagvlak te garanderen. Dat is de kernboodschap van het ontwerpadvies ‘Toekomst AWBZ’ dat SER-voorzitter Alexander Rinnooy Kan en kroonlid Margo Vliegenthart eind vorige maand tijdens een persgesprek presenteerden.

Er moet een heldere afbakening komen van de AWBZ-aanspraken, zo stelt het ontwerpadvies dat in de raadsvergadering van deze maand wordt vastgesteld. Uitgangspunt is dat de cliënt centraal staat en niet de zorgaanbieder. Er moet een ‘kern-AWBZ’ blijven voor vroeggehandicapten en de AWBZ moet zich daadwerkelijk richten op de langdurige zorg. Daartoe moet de op herstel gerichte zorg worden overgeheveld naar de Zorgverzekeringswet. Daarnaast moet de ‘sociale hulp- en dienstverlening’ uit de AWBZ worden gehaald en overgeheveld naar de Wmo. Verder moeten de AWBZ-voorzieningen beter worden afgebakend ten opzichte van de jeugdzorg en van de onderwijs- en arbeidsmarktvoorzieningen voor mensen met een beperking.

Ook pleit het ontwerpadvies voor verdere stappen in het scheiden van wonen en zorg, waardoor de voorzieningen en kosten die samenhangen met ‘wonen’ niet meer ten laste van de AWBZ komen. De indicatiestelling moet verbeterd worden en als ‘poortwachter’ voor de AWBZ objectief, onafhankelijk en eenduidig het recht op zorg vaststellen. Van groot belang is dat er een glasheldere AWBZ-polis komt, waarin de aanspraken van de verzekerde duidelijk zijn beschreven.

Volgens het ontwerpadvies is het niet verstandig concrete maatregelen voor te stellen voor ná 2012, omdat onduidelijk is hoe de huidige ontwikkelingen zich doorzetten. Zo bestaat de Wet maatschappelijke ondersteuning pas ruim een jaar en is deze nog niet gestabiliseerd. Het ontwerpadvies beschrijft wel enkele opties, maar spreekt nog geen voorkeuren uit. De SER heeft er bewust voor gekozen te leren van de ervaringen in de komende jaren en pleit daarom voor een gefaseerde benadering. (MdV)